Duygusal Kırılganlık Faktörlerinin Obsesif-Kompulsif Bozukluk ve Majör Depresyon Bozukluğundaki Tanılar Üstü Rolü

Date

2025-9-30

Author

Yalçınkaya, Fatma Tuğçe
Gedik, Zümrüt

Metadata

Show full item record

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

Item Usage Stats

170
views

54
downloads

Cite This

Çeşitli psikopatolojilerin altında yattığı düşünülen tanılar üstü risk faktörleriyle ilgili araştırmalar, mevcut psikiyatrik sınıflandırma sistemleri ve tedavi seçenekleri açısından önemli değişiklikleri beraberinde getirme potansiyeline sahiptir. Bu çalışmanın amacı duygusal kırılganlık faktörleri olan kaygı duyarlılığı, sıkıntı toleransı ve anhedoninin obsesif-kompulsif (OK) belirtiler ve depresyon belirtileri ile ilişkilerini tespit etmek ve bu faktörlerin yaş aralığı 18-64 olan obsesif-kompulsif bozukluk (OKB) tanılı (n=37), majör depresyon bozukluğu (MDB) tanılı (n=47) ve sağlıklı bireylerden oluşan (n=70) üç grupta farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Çalışma deseni kesitsel ve ilişkiseldir. Veriler Demografik Bilgi Formu, Yale-Brown Obsesyon Kompulsiyon Ölçeği-Öz Bildirim Formu, Beck Depresyon Envanteri, Sıkıntıya Dayanma Ölçeği, Anksiyete Duyarlılığı İndeksi-3 ve Snaith-Hamilton Keyif Alma Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Tüm örneklemde yapılan Pearson korelasyon analizleri OK ve depresif belirtilerin tanılar üstü faktörlerle beklenen yönde ve istatistiksel açıdan anlamlı ilişkilerine işaret ederken; yalnızca klinik örneklemde yürütülen korelasyon analizleri farklı sonuçlara işaret etmiştir. Tanılar üstü faktörlerin OKB tanılı, MDB tanılı ve sağlıklı kişilerden oluşan üç grupta farklılaşıp farklılaşmadığı tek yönlü varyans analizleriyle incelenmiştir. Post-hoc testleri sağlıklı bireylerin kaygı duyarlılığı (x=16.16, SS=12.65), sıkıntı toleransı (x=54.75, SS=12.69) ve anhedoni (x=.36, SS=1.06) puan ortalamalarının klinik grupların puanlarından istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde farklılaştığını gösterirken; OKB (x KD=38.78, SSKD=18.58, x ST=36.97, SSST=12.23, x AH=4.81, SSAH=4.65) ile MDB (x KD=35.79, SSKD=15.34, x ST=36.32, SSST=10.88, x AH=4.63, SSAH=3.72) grupları arasında tanılar üstü faktörler açısından istatistiksel olarak anlamlı fark yoktur. Bulgular ilgili alan yazını ışığında tartışılmış ve klinik uygulama önerilerinde bulunulmuştur.

Subject Keywords

Anhedoni, Kaygı duyarlılığı, Majör depresyon bozukluğu, Obsesif-kompulsif bozukluk, Sıkıntı toleransı, Anhedonia, Anxiety sensitivity, Major depressive disorder, Obsessive- compulsive disorder, Distress tolerance

URI

https://hdl.handle.net/11511/116641

Collections

Department of Psychology, Article