Ağır-iyon reaksiyonlarının stokastik ortalama-alan kuramı çerçevesinde incelenmesi

Download
2015
Yılmaz, Bülent
Umar, Sait A.
Gökalp, Ahmet
Turan, Gürsevil
Ayık, Şakir
Lacroıx, Denis
Yılmaz, Osman
Bu projede, ağır-iyon derin-inelastik çarpışmalarında mermi ve hedef çekirdekler arasında nükleon alış-verişi ile ilgili transport katsayıları için stokastik ortalama- alan kuramı (SOA) çerçevesinde yarı-klasik ve hafıza etkilerini içeren kuantal hesaplamalar yapıldı. Simetrik ve proton/nötron bakımından asimetrik sistemlerin füzyon potansiyel bariyer değerlerinin hemen altındaki enerjilerde merkezi ve merkezi olmayan çarpışmaları göz önüne alındı. Ağır-iyonların merkezi çarpışmaları için türetilen ve simetrik sistemlerde test edilen kuantum mekaniksel hesaplar, asimetrik sistemlere ve merkezi olmayan çarpışmalara genişletildi. Benzer şekilde, nükleon alışveriş difüzyon katsayısının analitik ifadeleri, simetrik ve asimetrik ağır-iyonların merkezcil olmayan çarpışmaları için hafıza etkilerini de içerecek şekilde kuantum mekaniksel olarak türetildi. Proje kapsamında, ağır-iyon derin-inelastik çarpışma sonrası ayrışan çekirdeklerin proton ve nötron difüzyon katsayıları, kütle dağılımlarının varyansları ile toplam difüzyon katsayısı ve toplam nükleon kütle dağılımının varyansı çeşitli sistemler için hesaplandı. Proje iş paketlerinde öngörülen ve aşağıdaki verilen tüm çalışmalar tamamlandı. 1) Simetrik ve nötron/proton bakımından asimetrik atom çekirdeklerinin düşük- enerjili derin-inelastik merkezcil transport katsayılarının kuantal olarak hesaplanması ve daha önce yapılan yarı-klasik hesaplarla karşılaştırılması yapıldı. 2) Simetrik ve asimetrik atom çekirdeklerinin düşük-enerjili derin-inelastik merkezcil olmayan çarpışmalarında toplu değişkenlerin tanımlanması için gerekli olan pencere dinamığının zamana bağlı Hartree-Fock programına gerekli eklemeler yapılarak, proton ve nötron alış-verişi ile ilgili difüzyon katsayılarının kuantal olarak hesaplanması, bu katsayıları kullanarak ayrışan çekirdeklerin proton ve nötron dağılımlarının ortalama değerlerinin ve varyanslarının hesaplanması yapıldı. 3) Simetrik ve nötron/proton bakımından asimetrik atom çekirdeklerinin düşük- enerjili derin-inelastik merkezcil olmayan çarpışmalarında nükleon alış- verişine dayalı transport katsayılarının kuantal olarak hesaplanması, enerji disipasyon ve salınım mekanizmasının incelenmesi yapıldı. 4) Ağır çekirdekler arası nükleon transferi için transport katsayılarının hafıza etkilerini yaklaşık olarak hesaba katarak kuantal hesaplanması için yeni bir yöntem geliştirildi. 5) Yarı-fisyon reaksiyonlarının difüzyon menizmasıyla incelenmesi hesapları yapıldı.
Citation Formats
B. Yılmaz et al., “Ağır-iyon reaksiyonlarının stokastik ortalama-alan kuramı çerçevesinde incelenmesi,” 2015. Accessed: 00, 2020. [Online]. Available: https://app.trdizin.gov.tr/publication/project/detail/TVRVd05EZzQ.