Hide/Show Apps

İklim Değişikliğinin Fırat Ve Dicle Havzasındaki Akımlara Etkisinin İncelenmesi

IPCC (2001a) raporuna göre atmosferdeki karbondioksit (CO2) ve diğer sera gazı birikimlerinde sanayi devriminden sonra başlayan hızlı artış eğilimine koşut olarak, küresel ortalama yüzey sıcaklıklarında belirgin bir artış eğilimi gözlendiği, küresel ortalama yüzey sıcaklıklarının da geçen yüzyılda 0.4-0.8 oC arasında arttığı belirtilmiştir. Bu sıcaklık artışının var olduğunu ispat etmek için insan kaynaklı etkenlerin olmadığı kırsal alandaki istasyonları da analiz etmemiz gerekir. Bu hassasiyet göz önüne alınarak bu çalışmada Türkiye'nin doğu ve güneydoğu kesimini kaplayan Fırat ve Dicle havzalarındaki nehirlerin kar erimelerine bağlı olarak akım zamanlarındaki değişimleri incelenecektir. Bu çalışmada Elektrik İşleri Etüt İdaresi Genel Müdürlüğü'nün 21 ve 26 numaralı havzalarda düzenli olarak ölçtüğü günlük nehir akım verileri kullanılacaktır. Bu havzalarda bulunan istasyonların seçimi yapılırken yıllar arasındaki süreklilik, periyot uzunluğu, baraj arkasında kalmaması, bulunduğu yükseklik gibi durumlar dikkate alınarak seçimler yapılacaktır. Nehir akım istasyonlarının haricinde bu istasyonlara en yakın şehirlerin meteoroloji gözlem istasyonlarının sıcaklık ve yağış verileri kullanılacaktır. Bu çalışmanın amacı şehir etkisinden uzak, müdahele edilmemiş (yada müdahale etkisinin az olduğu) bölgedeki istasyonların ölçümlerini baz alarak, sıcaklıktaki değişimlere bağlı erken kar erimelerinin nehir akımlarını nasıl değiştirdiğini görmektir. Kar erimelerine bağlı nehir akımlarının da erkene çekilip çekilemediğini görebilmek için günlük nehir akım verileri ile center time (merkez zaman) metodunu kullanarak analizler yapılacaktır. Ayrıca erime zamanındaki değişimin sıcaklığa ve yağışa bağlı olduğunu göstermek için en yakın istasyonların meteorolojik verileri kullanılarak sıcaklık ve yağış değişimleri incelenecektir.