Makinalarda Kullanılan Mekanizmaların Enerji Tüketimlerinin, Titreşimlerinin, Seslerinin, Yataklarındaki Aşınmaların Asgariye İndirgenmesi ve Çalışma Esnekliklerinin Arttırılması

2015-03-15
Soylu, Reşit
Mencek, Hakan
Mekanizmalar, hareket, kuvvet ve enerjinin mekanik olarak iletilmesi amacıyla kullanılan mekanik sistemler olarak tanımlanabilirler. Mekanizmaların yoğun olarak kullanıldığı alanlardan bazıları, taşıt araçları, kompresörler, pompalar, üretim makinaları (paketleme, tekstil makinaları gibi), iş makinaları olarak özetlenebilir. Literatürde, mekanizmaların dinamik performanslarını geliştirmeye yönelik olarak çeşitli yöntemler mevcuttur. Öte yandan, ayarlanabilir mekanizmaların (adjustable mechanisms) bu amaçla kullanılması konusunda bir çalışma bulunmamaktadır. Ayarlanabilir mekanizmalar, uzuvlarının kinematik boyutlarının ve/veya atalet özelliklerinin (inertial parameters) istenilen bir biçimde değiştirilebildiği mekanizmalar olarak tanımlanabilir. Bu projede, ayarlanabilir mekanizmalar, mekanizmaların dinamik performanslarını geliştirme amacıyla kullanılmıştır. Ayrıca, proje önerisinde de belirtildiği üzere, Dr. Reşit Soylu tarafından patent başvurusunda bulunulmuş olan mekanik kuvvet ve mekanik tork jeneratörlerinin de prototipleri üretilmiş; ve bu jeneratörlerin mekanizmaların dinamik performanslarını geliştirme amacıyla kullanılabileceği gösterilmiştir. Projenin temel hedefleri, mekanizmalarda daha ucuz ve daha düşük güçlü eyleyiciler kullanılarak mekanizmaların maliyetlerinin ve enerji tüketimlerinin azaltılması; mekanizmaların yarattığı ses ve titreşimlerin azaltılması ve mekanizmayı zemine bağlayan yatakların ve bağlantı elemanlarının çalışma ömürlerinin arttırılması olarak özetlenebilir. Proje kapsamında geliştirilmiş bulunan yöntemler ile, tekstil makinaları, üretim hatlarındaki makinalar, taşıma – yerleştirme sistemleri gibi mekanizma içeren birçok makinada önemli oranlarda performans iyileştirmesi ve enerji tasarrufu elde edilebileceği kanısına varılmıştır. Projede, hem teorik hem de deneysel yaklaşımlar kullanılmıştır. Farklı topolojilerden seçilmiş tipik mekanizmalar öncelikle teorik olarak modellenmiş ve dinamik performanslarını geliştirmek için farklı tasarımlar yapılmıştır. Elde edilen tasarımlar ön değerlendirmeden geçirilerek, prototipleri üretilmiştir. Proje kapsamında prototipi üretilmiş bulunan mekanik kuvvet jeneratörü, minimum sürtünme ve minimum sarsma kuvvetlerine sahip olan ve istenilen herhangi bir girdi – çıktı fonksiyonunu gerçekleştirebilen bir çift kızak mekanizması olarak tanımlanabilir. Benzer bir biçimde, mekanik tork jeneratörü de, aynı özelliklere sahip bir krank biyel mekanizması olarak değerlendirilebilir. Proje kapsamında yapılan çalışmaların, bu iki verimli mekanizmanın birçok endüstriyel alanda kullanılabileceğini gösterdiği kanısına varılmıştır.

Suggestions

Performans temelli bina tasarımında bütünleşik performans analiz araç ve yöntemlerinin araştırılması
Gürsel Dino, İpek(2015-12-31)
Mimari tasarımda bina performansı (özellikle enerji verimliliği ve çevresel faktörler), tasarımın ayrılmaz bir parçasıdırlar. Bütünleşik bina tasarımı anlayışında (whole building design), bir çok disiplinin ortaklaşa gerçekleştirdiği tasarım sürecinde performans kriterlerinin sayısı ve birbirleriyle ilişkilerinin karmaşıklığı gittikçe artmaktadır. Buna çözüm arayan çok sayıda tekil teknoloji ve yazılım araçları olasına rağmen, bunların bütünleşik olarak tasarımda karar verme (design decision-making) konusun...
Adaptive neuro fuzzy inference system applications in chemical processes
Güner, Evren; Özgen, Canan; Leblebicioğlu, Kemal; Department of Chemical Engineering (2003)
Neuro-Fuzzy systems are the systems that neural networks (NN) are incorporated in fuzzy systems, which can use knowledge automatically by learning algorithms of NNs. They can be viewed as a mixture of local experts. Adaptive Neuro-Fuzzy inference system (ANFIS) is one of the examples of Neuro Fuzzy systems in which a fuzzy system is implemented in the framework of adaptive networks. ANFIS constructs an input-output mapping based both on human knowledge (in the form of fuzzy rules) and on generated input-out...
Mikro Elekro Mekanik Sistemlerin Tasarım ve Ölçeklendirme İlkeleri
Dölen, Melik (2005-05-01)
Bu makale, mikro-elektro-mekanik sistemlerin tasarımda (büyük ölçekli sistemlerden farklı olarak) öne çıkan önemli ilkeler üzerinde durulmaktadır. Buna göre, mikro sistemlerin makro sistemlere göre bazı avantajlarından kısaca bahsedilerek, mikro sistemlerin tasarını sırasında göz önünde bulundurulması gereken faktörlere değinilecektir. Ayrıca, mikro ve makro sistemlerde öne çıkan farklı fiziksel büyüklükler ve tasarımcının takip edeceği tasarım akış yolu ve tasarım için kullanılabilecek bazı sayısal araçlar...
Optimal Capacity Allocation in Electricity Industry in accordance with Renewable Energy Sources: The US Case
Gölbaşı, Umut; Kestel, Sevtap Ayşe; Yılmaz, Bilgi; Department of Financial Mathematics (2021-3-15)
Electricity generation cost and environmental effects of electricity generation continue to be among central themes in energy planning. The choice of electricity generation technology and energy source affect the environment through released greenhouse gases and other waste. United States is the worlds second-largest CO2 emitter and electricity consumer. This thesis aims to estimate the optimal capacity expansion of electric power sector in the United States for 2022-2050. We develop a fuzzy multi-objective...
Quantum Information Approach to Correlations in Many-body Systems
Aksak, Çağan; Turgut, Sadi; Department of Physics (2022-9-21)
Quantum correlations are crucial features in both quantum information theory and many-body physics. Characterization and quantification of quantum correlations have delivered a rich body of work and helped to understand some quantum phenomena. Entanglement is a unique quantum correlation for which it is a resource in many quantum information tasks. Developed for quantification of entanglement, entanglement witness formalism is a remarkable tool in the quantum information toolkit. It can be deployed beyond t...
Citation Formats
R. Soylu and H. Mencek, “Makinalarda Kullanılan Mekanizmaların Enerji Tüketimlerinin, Titreşimlerinin, Seslerinin, Yataklarındaki Aşınmaların Asgariye İndirgenmesi ve Çalışma Esnekliklerinin Arttırılması,” 2015. Accessed: 00, 2022. [Online]. Available: https://hdl.handle.net/11511/95846.