Olefin veya donör ligand içeren 6B grubu metal karbonil komplekslerinin sübstitüsyon kinetiğinin incelenmesi

1995
M(CO)5(difosfin) komplekslerinde difosfın ligandının halka-kapanma kinetiği 31P-NMR spekroskopisi yardımıyla incelendi. Tepkimenin sıfuıncı dereceden bir kinetik izlediği bulundu. Komplekse trimetilfosfît gibi bir donör ligandın sokulmasıyla halka kapanma tepkimesinin engellendiği anlaşıldı. Trimetilfosfît ligandının komplekste bulunmasının halka kapanma tepkimesini engellemesi, metal-ligand bağlanmalarında meydana gelen elektronik etkiyle açıklandı. $M(CO)_4(\eta^{2:2}-COD)$ (M - Cr, Mo, W) komplekslerinde 1,5-siklooktadien (COD) ligandının bis(diferulfosfıno)alkan, $(C_6H_5)_2P-(CH_2)_n -P(C_6H_5)_2$ (n = l, 2, 3) ile yerdeğiştirme tepkimesinin kinetiği de kantiatatif FT-IR spektroskopisi yardrmıyla incelenedi. Ligand yerdeğiştirme hızının birinci dereceden başlangıç maddesinin derişimine bağlı olduğu ve gözlenen hız sabitinin ise hem çıkan COD ligandımn, hem de giren difosfın ligandımn derişimine bağlı olduğu bulundu. Kinetik verilere dayanılarak önerilen mekanizmada, hız belirleyen ilk basamağın iki metal-olefîn bağından birinin kopması olduğu anlaşıldı. Makanizma dikkate alınarak bir hız ifadesi çıkarıldı. Kinetik verilerin değerlendirilmesinden aktivasyon parametreleri bulundu. Aktivasyon parametrelerinin yorumundan molibden ve wolfram komplekslerinin ligand yerdeğiştirme tepkimeleri için geçiş durumunda asosiyatif karakterli, krom komplekslerinin ise disosiyatif karakterli bir mekanizmanın geçerli olduğu anlaşıldı. Gözlenen hız sabitinin hem metalin cinsine, hem de giren difosfın ligandımn derişimine ve zincir uzunluğuna bağlı olduğu bulundu.
Citation Formats
S. Özkar and C. Kayran İşçi, “Olefin veya donör ligand içeren 6B grubu metal karbonil komplekslerinin sübstitüsyon kinetiğinin incelenmesi,” 1995. Accessed: 00, 2020. [Online]. Available: https://app.trdizin.gov.tr/publication/project/detail/TXpJMU16TT0.