İlişkide Karar Verme Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması

2018-10-15
Köksal, Eda Çürükvelioğlu
Sümer, Zeynep
Amaç: Romantik ilişkiler, genç yetişkinlerin yaşamlarında oldukça önemli bir role sahiptir. Bu dönemdeki en önemli konulardan birisi ise ilişkilerle ilgili karar verme sürecidir. Bireylerin ilişkilerine yön vermek için almaları gereken herhangi bir karar ilişkide karar verme kapsamında değerlendirilmektedir. Vennum ve Fincham (2011) bireylerin ilişkide karar verme sürecindeki bilinçlilik düzeyleri, tehlike/uyarı işaretlerinin farkında olma ve baş edebilme becerisi ile bir ilişkiyi sürdürebilmeye dair olan ilişki güvenini incelemek amacıyla İlişkide Kendine Güven ölçeğini oluşturmuşlardır. Ölçek 5’li Likert tipinde hazırlanmış 12 maddeden oluşmaktadır. Bu çalışmanın amacı da İlişkide Karar Verme Ölçeğini Türkçeye uyarlamak, ölçeğin psikometrik özelliklerini incelemek ve çalışmanın sonucunda Türkiye’de üniversite öğrencilerinin ilişkideki karar verme süreçlerini ölçmeye yarayacak geçerli ve güvenilir bir envanter ortaya koymaktır. Yöntem: Ölçek sahiplerinden ve etik kuruldan gerekli izinlerin alınmasının ardından uyarlama sürecine geçilmiştir. İlk olarak ölçeğin çeviri ve geri çevirisi yapılarak maddelerin Türkçe karşılıkları belirlenmiş, ardından maddelerin Türkçeye uygunluğu uzmanlar tarafından kontrol edilmiştir. Daha sonra 20 öğrenci ile ön görüşme yapılmış ve görüşme sonucunda ölçeğin son şekli verilerek, uygulama aşamasına geçilmiştir. Çalışmanın örneklemini bir devlet üniversitesinde lisans düzeyinde öğrenim gören, 18-26 yaş arası, halihazırda romantik ilişkisi olan, 227’si kadın (%55.2) ve 184’ü erkek (%44.8) olmak üzere 411 kişi oluşturmuştur. Katılımcılar ilişkilerini nitelerken şu şekilde görüş belirtmişlerdir: 64 kişi (%15.6) flört; 316 kişi (%76.9) ciddi bir birliktelik; 27 kişi (%6.6) nişanlı ve 4 kişi (%1) evli. Çalışma kapsamında veri toplamak için Kişisel bilgi formu, İlişkide Kendine Güven Ölçeği, Çatışma Yönetimi Ölçeği, Kısa-Öz-Kontrol Ölçeği, Uzlaşma Ölçeği, Psikolojik Şiddet Ölçeği ve Sosyal Beğenirlik Ölçeği kullanılmıştır. Ölçeğin yapı geçerliliği AMOS 21 kullanılarak doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ile yapılırken, diğer analizler (korelasyon, güvenirlik) ise SPSS 22 kullanılarak yapılmıştır. Bulgular: İKVÖ’nün psikometrik özellikleri incelemek için ilk olarak yapı geçerliliği test edilmiştir. Bu doğrultuda orijinal ölçeğin üç faktörlü yapısının Türk kültüründeki uygunluğu doğrulayıcı faktör analizi kullanılarak incelenmiş ve mevcut örneklemdeki faktör yapısının orijinali ile benzer şekilde üç faktörlü bir yapı gösterdiği görülmüştür (χ2/df =2,66; GFI = .95; CFI = .94; TLI = .93; RMSEA = .064 ve SRMR = .046). Bu faktörler (1) ilişkide kendine güven, (2) tehlike/uyarı işaretleri bilgisi ve (3) karar verme olarak adlandırılmıştır. Ölçeğin uyum geçerliliği incelendiğinde ise sonuçlar beklendiği yönde, orijinaline paralel bulunmuştur. Örneğin, öz kontrol ölçeği İKVÖ’nün alt boyutları ile anlamlı ve pozitif yönde ilişkili iken, psikolojik şiddet ölçeği anlamlı ve negatif yönde ilişkilidir. Güvenirlik kanıtları için Cronbach Alpha değeri hesaplanmıştır. Her bir alt boyutun güvenirlik değeri sırayla α=.82, α=.77, α=.63’tür. Sonuç: Bu çalışmadan elde edilen bulgular doğrultusunda İlişkide Karar Verme Ölçeğinin üniversite öğrencileri örnekleminde kullanılmak üzere Türk kültürüne uygun, geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu sonucun ulaşılmıştır. Ayrıca elde edilen bulgular ölçeğin orijnali ile benzer şekildedir. Gelecek çalışmalarda İKVÖ’ nün geçerlik ve güvenirlik çalışmalarının farklı örneklem gruplarıyla test edilmesi önerilmektedir.

Suggestions

Development of Social Functioning Assessment Scale for People with Schizophrenia: validity and reliability study
Yıldız, Mustafa; Kiras, Fatma; Incedere, Aysel; Esen, Duygu; Gurcan, Mehmet Bugrahan; Abut, Fatma Betül; Ipci, Kubra; Tural, Umit (2018-12-01)
Objective: Assessment of the level of social functioning is important especially for people with schizophrenia that has a chronic course of illness. The purpose of this study was to develop a culturally sensitive, user-friendly scale that could assess the social functioning of the people with schizophrenia living in Turkey. Methods: After examining the studies that assessed social functioning in people with mental illnesses and social habits of people living in the community, a 28-item scale was formed. The...
Özyeterlik kaynakları ölçeği nin Türkçe ye uyarlanması
Çapa Aydın, Yeşim; Kondakçı, Esen (SOSED Holistic Education Concultancy & Publications, 2013-07-01)
Bu çalışmanın amacı, Kieffer ve Henson (2000) tarafından öğretmenler için geliştirilen Özyeterlik Kaynakları Ölçeği’ni Türkçe’ye uyarlamaktır. Ölçek, Bandura’nın (1997) öne sürdüğü doğrudan yaşantılar, dolaylı yaşantılar, sözel ikna ve fizyolojik ve duygusal durum olmak üzere dört kaynağa dayanmaktadır. 256 öğretmen adayının katıldığı pilot çalışmada, doğrulayıcı faktör analizi sonuçlarına göre gerekli düzeltmeler yapılmıştır. Asıl çalışmaya ise ilk ve ortaöğretimde görev yapmakta olan 302 öğretmen katılmış...
Engaging with the past in Turkey: An action research
Sarıoğlu, Senem; Atakuman, Çiğdem; Department of Settlement Archaeology (2022-3)
How we engage with the past is deeply related to our understanding of the self and the world. Thus, people’s engagement with archaeological narratives is needed to be understood better. This study aims to explore how we can create more engaging archaeological narratives and how different archaeological narratives influence people’s perceptions of time and identity. This study used action research as the methodology because of the need for experimenting with different archaeological narratives. The site chos...
Development of Metacognitive Skills Inventory for Internet Search (MSIIS): Exploratory and Confirmatory Factor Analyses
Şendurur, Emine; Yıldırım, Zahide (Ilkogretim Online, 2018-01-01)
This study reports the development of metacognition inventory for Internet search for middle school students. In this study, analysis and results of both exploratory and confirmatory factors are reported. Firstly, 37-items were generated considering literature review and metacognitive challenges faced during the search process, and pilot exploratory factor analysis was conducted. Secondly, the final version of the scale was distributed to 273 seventh grade students, and the existing constructs were extracte...
Assessment of social vulnerability using geographic information systems : Pendik, İstanbul case study
Haki, Zeynep Güngör; Akyürek, Sevda Zuhal; Düzgün, Şebnem; Department of Geodetic and Geographical Information Technologies (2003)
Natural hazards are the reality of today̕s world, which considerably affect people̕s living conditions. As they cannot be prevented, the basic precautions should be taken before the occurrence to protect people. At this point, the preparedness for any threat is really important, which does decrease destructive effects of the hazard for communities and shorten recovery interventions. In terms of preparedness, identification of vulnerable people in the community gives an important contribution for better plan...
Citation Formats
E. Ç. Köksal and Z. Sümer, “İlişkide Karar Verme Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması,” Samsun, Türkiye, 2018, p. 401, Accessed: 00, 2021. [Online]. Available: https://hdl.handle.net/11511/70671.