Batı Karadeniz aerosolunun zamansal değişiminin değerlendirilmesi

2017-11-03
Genç Tokgöz, Derya Deniz
Balcılar, İlker
İlhan, Ali İhsan
Balta, Tülay
Tuncel, Süleyman Gürdal
Bu çalışmada, Türkiye’nin Batı Karadeniz bölgesinde Kırklareli toplanan partikül madde örneklerinin kimyasal kompozisyonu kullanılarak konsantrasyonlardaki zamansal değişiklikleri ve ölçülen konsantrasyonları etkileyen faktörleri belirlenmiştir. Partikül madde (PM) örnekleri Kırklareli ili kırsalında konuşlandırılmış bir istasyonda (41o 57.996'K, 27o 23.670'D) toplanmıştır. İstasyonun denize uzaklığı yaklaşık olarak 50 km, Bulgaristan sınırına uzaklığı ise 5 km’dir. İstasyonun bulunduğu 50 km’lik çapta herhangi bir endüstriyel aktivite bulunmamaktadır. PM örnekleri yüksek hacimli örnekleyici kullanılarak Nisan 2006 ve Mart 2008 zaman aralığında günlük olarak toplanmıştır. Örneklerin element içeriği Endüktif Eşleşmiş Plazma Kütle Spektrometresi (ICPMS), iyon içeriği İyon Kromotografi (IC) cihazı ve elemental karbon içeriği Atelometre cihazı ile analiz edilmiştir. Sülfat, NO3 - ve NH4 + iyonlarının aritmetik ortalama derişimleri sırasıyla 5,8, 2,9 ve 2,0 µg m-3 iken toplam partikül madde derişimi 66 µg m-3 olarak bulunmuştur. Elementlerin ve iyonların konsantrasyonlarının kısa süreli değişimlerinde yerel meteorolojik parametrelerin ve hava kütlesi taşınımındaki değişimlerin etkili olduğu görülmüştür. En yüksek derişimler toprak kaynaklı kirleticilerde yaz mevsiminde, antrapojenik kaynaklı kirleticilerin çoğunda ise kış mevsiminde ölçülmüştür. Yağışın elementlerin ve iyonların konsantrasyonlarını etkileyen tek yerel meteorolojik parametre olduğu görülmüştür.
Citation Formats
D. D. Genç Tokgöz, İ. Balcılar, A. İ. İlhan, T. Balta, and S. G. Tuncel, “Batı Karadeniz aerosolunun zamansal değişiminin değerlendirilmesi,” Antalya, Turkey, 2017, p. 220, Accessed: 00, 2021. [Online]. Available: https://hdl.handle.net/11511/87266.