Hide/Show Apps

Binalarda çeşitli tehlikelerin yarattığı acil durumlar için eş zamanlı hasar tesbit, yerel tahliye, yönlendirme ve yönetim modeli

Download
2012
Birgönül, Talat M.
Erberik, Altuğ M.
Kurç, Özgür
Ergan, Kızıltaş Semiha
Pehlevan, Ergen Esin
Dikmen Toker, İrem
Akıncı, Burcu
Ayhan, Murat
Ergin, Tuluhan
Güven, Gürşans
Baltaşı, Sevde G.
Özbaş, Burak
Gökdemir, Nuray
Deprem, yangın ve patlama gibi ardışık tehlikelerin neden olduğu acil durumlar sırasında ve hemen sonrasında; farklı gruplar tarafından (örneğin ilk yardım ekipleri, acil durum müdahale ekipleri, bina sakinleri), binanın yapısı, hasara bağlı blokaj durumu, bina içeriği ve hassas bölgeler gibi bina içi ile ilgili çok çeşitli bilgilere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu bilgilerin güvenilir olması ve bilgilere hızlı bir şekilde ulaşılabilmesi, afetler ve acil durumlar sonrasında oluşan ölüm, yaralanma ve hasarların azaltılmasında önemli bir rol oynamaktadır. Özellikle doğal afetler sonucu oluşan tehlikelerin %61’inin deprem kaynaklı olduğu Türkiye’de, bu tip bilgilere hızlı ve güvenilir bir şekilde ulaşmak daha da önem kazanmaktadır. Ayrıca, bir afet ya da acil durum sonrasında tetiklenebilecek ardışık tehlikelerin (deprem sonrası çıkan yangınlar, patlamalar) zararları da oldukça yıkıcı olabilmektedir. Zamanında ve etkin bir şekilde bina sakinlerinin binadan uzaklaştırılması ve binanın tekil veya ardışık tehlikelere karşı savunmasız kaldığı noktaların hızlı olarak belirlenip acil durum müdahale ekiplerinin bu noktalara yönlendirilmesi; bina yapısı ve bina içeriği hakkındaki bilgilere (örneğin patlama tehlikesi yaratacak malzemeler ve yerleri) eksiksiz ve hızlı şekilde erişilmesini gerektirmektedir. Bu proje kapsamında, (1) yaşanan bir tehlike (deprem, yangın vb.) sonrasında bir yapıda bulunan kişilerin yapı içinde bloke olan çıkışlar göz önüne alınarak güvenli bir şekilde tahliye edilmesi ve (2) yapı içinde ardışık tehlikeleri tetikleyebilecek hassas alanların belirlenerek dışarıdaki acil durum müdahale ekiplerinin öncelikle bu alanlara yönlendirilmesi hedeflenmiştir. Bu hedef doğrultusunda, yapı bilgi modelinden ve binaya yerleştirilen algılayıcılardan gelen bilgilerin birleştirildiği bütünleşik modele dayalı bir sistem geliştirilmiştir. Çalışmanın amaçları ise: (1) tekil veya ardışık tehlikeler etkisinde kalan herhangi bir yapının güvenli ve hızlı tahliyesi ile acil durum müdahale ekiplerinin ihtiyacı olan hasar görebilirlik analizi için gereken bilgilerin belirlenmesi, (2) tekil veya ardışık tehlikelerin yarattığı acil durumlar sırasında veya hemen sonrasında, hasardan dolayı yapının hangi bölgelerinin ne kadar bloke olduğunu ve hangi bölgelerin ardışık tehlikeleri tetikleyecek hassasiyete sahip olduğunu, algılayıcı verileri ve görüntü işleme teknikleri kullanarak eş-zamanlı olarak belirleyecek yerel izleme ve hasar tespit modelinin geliştirilmesi, (3) yapının hasardan kaynaklanan blokaj ve ardışık hasar olasılıklarına karşı durumunu betimleyen deforme olmuş modeline dayalı bir yönlendirme modelinin geliştirilmesi ve bu modelin yerel izleme ve hasar tespit modeliyle bütünleştirilmesi, ve (4) bütünleşik model üzerine geliştirilecek yerel izleme ve yönlendirme sisteminin maliyet analizinin yapılması olarak belirlenmiştir. Yürütülen projenin nihai çıktısı olarak ise, tehlike sonrasında yapıların güvenli tahliyesini sağlayacak bütünleşik bir model ve bir teknolojik çözüm önerisi geliştirilmiştir.