Hide/Show Apps

Azotlu gübre yıkanması nedeniyle yeraltı suyu kaynaklarındaki kirlenme miktarının matematik modellerle belirlenmesi

Download
1996
Ünlü, Kahraman
Özenirler, Günal
İlbeyi, Adem
Üstün, Haluk
Türkiye'de tarımın yoğun olduğu yörelerde yanlış ve aşırı azotlu gübre kullanımının yeraltı suyu (YAS) kaynaklarında önemli miktarlarda kirlenmeye yol açtığı bilinmektedir. Bu raporda, $^{15}N$ ile yapılan saha çalışmalarından elde edilen verilere dayanarak ve matematik, modeller kullanarak yürütülen simülasyon çalışmalarından elde edilen sonuçlar baz alınarak, Türkiye'de geniş tarımsal alanlarda YAS kaynaklarının kirlenmesine yol açmayacak optimum azotlu gübre ve sulama suyu kullanım miktarlarının belirlenmesine yardımcı olacak bir yönetim planı oluşturulması amaçlanmıştır. Proje hedeflerine ulaşmak için iki aşamalı bir yol izlenmiştir Birinci aşamada, KHGM Ankara Araştırma Enstitüsü tarafından Nevşehir ili Derinkuyu ilçesinde N kullanarak değişik gübre dozları, altında azotun toprak-su bitki sistemi içerisinde dağılımını belirlemeyi, su ve azotun toprak içerisinde hareketini izlemeyi ve toprak.hidrolik özelliklerini ölçmeyi amaçlayan saha ve laboratuvar çalışmaları yürütülmüştür, ikinci aşamada ise, elde edilen veriler LEACHN isimli sayısal bir bilgisayar modeli kullanılarak çok sayıda sımülasyon çalışmaları yürü-tülmüştür. Azotlu gübrenin bakiye etkisi nedeniyle $NO_3$ yıkanmasının azaltılması önem arzetmektedir.