Hide/Show Apps

Hızlı tayin yöntemi ile hidrojen ayırıcı filtrelerin geliştirilmesi

Download
2014
Öztürk, Tayfur
Akyıldız, Hasan
Pişkin, Fatih
Hidrojen üretiminde önemli bir kaynak kömür/linyit/doğal gazın buharla reforme edilmesi ile elde edilen sentetik gazdır. Sentetik gaz içerisinde mevcut hidrojen en iyi metalik membranlarla ayrılabilmektedir. Aynı durum doğal gaz hidrojen karışımı için de geçerlidir. Bu çalışma sentetik/karışım gazından hidrojenin ayrılması için kullanılabilecek ince film membranların sıçratma çöktürme yöntemi ile üretimini konu almaktadır. Çalışma kapsamında 6 inç çapında altık üzerine sıçratma ile ince film çöktürebilecek bir sistem geliştirilmiştir. Sistem, üçgensel morfolojide yer alan 3 adet sıçratma kaynağı içermekte ve bu kaynaklarla hizalanmış tarzda gene üçgensel morfolojide dizili 21 disk taşıyabilecek bir magazin altlık ihtiva etmektedir. İnce film membranlar magazine yerleştirilen cam diskler üzerinde eşzamanlı olarak çöktürülmüş ve bu şekilde, hızlı tayin yaklaşımı içerisinde, kompozisyonları birbirinden farklı ince film diskler tek bir deneyde elde edilmiştir. Oluşturulan ince filmlerin hidrojenle etkileşimi direnç ölçümü ile incelenmiştir. Çalışmada Ag- Ti-Pd ve Nb-Ti-Pd olmak üzere iki üçlü sistem değerlendirilmiştir. Ag-Ti-Pd sistemi Pd’ ce az zengin Ag %26-98, Ti %1-69 ve Pd %1-54 aralığında irdelenmiş ve direnç esaslı yapılan değerlendirmede Pd54Ag38Ti8 ve yakın kompozisyonlar muhtemel ayrıcı membran kompozisyonları olarak tespit edilmiştir. Nb-Pd-Ti daha geniş bir aralıkta olmak üzere Nb %10-76, Ti %10-77 ve Pd %13-79 aralığında incelenmiş ve gene direnç ölçümü esaslı yapılan değerlendirmede Nb44Pd29Ti27 odaklı olmak üzere bu kompozisyondan Nb33Pd41Ti26 ve Nb36Pd28Ti36 ya uzanan doğrusal hatlar ve çevresindeki kompozisyonlar muhtemel ayrıcı membran kompozisyonları olarak tespit edilmiştir. Çalışmada ayrıca ince film membranlar için kullanılabilecek destek malzemeleri de incelemekte ve bu amaç için nanoboyutta gözenek içeren anodik alümina veya vycor camın uygun olduğu sonucuna varmaktadır.