Taş Dolgu Ve Keson Tipi Dalgakıran Performanslarının Ekstrem Dalgalar Altında Fiziksel Model Deneyleri İle İncelenmesi

2016-06-03
Doğan, Gözde Güney
Özyurt, Gülizar
Baykal, Cüneyt
Pek çok kıyı yapısı, uzun dalga ve ya ekstrem dalga koşullarına maruz kalma ihtimali yüksek olan yerlerde inşa edildiği halde bu dalga koşulları dikkate alınmadan tasarlanmaktadır. İki farklı temel kıyı yapısı olan taş dolgu ve keson tipi dalgakıranların belirlenen ekstrem soluğan dalga koşulları altındaki performansları, ODTÜ Kıyı ve Liman Mühendisliği Laboratuvarında gerçekleştirilen fiziksel model deneyleri ile incelenmiştir. Bu bildiride, iki farklı tip kıyı koruma yapısının (taş dolgu ve keson tipi dalgakıranlar) dalga kanalında eş zamanlı olarak aynı ekstrem soluğan dalga koşulları altında test edilmesi sonucu elde edilen hasar durumları sunulmaktadır.Deneyler, iki paralel bölüme ayrılmış olan(her bir bölme 0.74 m genişliğinde) 1.5m genişliğindeki dalga kanalında gerçekleştirilmiştir.Kanalın bir ucunda ekstrem dalga koşullarını yaratmak için kullanılmış olan piston tipi bir dalga üreteci bulunmaktadır. Su derinliği 0.4 m olarak belirlenmiştir ve deneyler sırasında sabit tutulmuştur. Kanaldakibölmenin bir tarafına keson tipi bir dalgakıran inşa edilirken, diğer tarafa da taş dolgu bir dalgakıran yerleştirilmiştir. Model ölçeği, Froude benzerlik yasası esas alınarak 1:50 olarak belirlenmiştir. Deneylerde 7 farklı ekstrem dalga koşuluuygulanmıştır. Bu dalga koşullarında, dalga periyotları prototipte 14.6 snile 34.7 sn arasında, dalga yükseklikleri ise prototipte 3.5m ile 7.5m arasında değişmektedir. Dalga diklikleri 0.002 ile 0.015 arasında değişmektedir. Bu iki dalgakıran için tasarımdalga parametreleri prototipte 5m dalga yüksekliği ve 9.5sn dalga periyodu olarak alınmıştır. Bu tasarım parametrelerine göre tasarlanan dalgakıranlar, belirlenen ekstrem dalga koşulları altında test edilmiş, video ve fotoğraf analizi yanı sıra dalgakıran profil ölçümleri ile hasar durumları tespit edilmiştir. Büyük soluğan dalgalar taşkın gibi ciddi kıyı afetlerine ve bununla birlikte pek çok kıyı yapısında vealtyapısındaciddi zararlar oluşmasına neden olabilir. Bu nedenle iki farklı tür kıyı koruma yapısının (taşdolgu ve keson tipleri)ekstrem dalgalar altındaki hasar durumları ve yıkılma mekanizmaları tasarım konularınıgeliştirmek ve iki dalgakıran tipiarasında bir karşılaştırma yapabilmek için araştırılmıştır.
Citation Formats
G. G. Doğan, G. Özyurt, and C. Baykal, “Taş Dolgu Ve Keson Tipi Dalgakıran Performanslarının Ekstrem Dalgalar Altında Fiziksel Model Deneyleri İle İncelenmesi,” ODTÜ Kültür ve Kongre Merkezi, Ankara, Türkiye, 2016, Accessed: 00, 2021. [Online]. Available: https://hdl.handle.net/11511/75758.