Nehir suyu kalite gözlem sonuçlarının hidrolik ve taşınım modelleri yardımıyla incelenmesi

2018-10-27
Göktaş, Recep Kaya
Ayvaz, Mustafa Tamer
Kargı, Pınar Gökçe
Kentel Erdoğan, Elçin
Mesta, Buket
Tezyapar, İpek
Tezel, Ulaş
Bu çalışmanın amacı, matematiksel modellerin nehir suyu kalitesi izleme çalışmaları kapsamında üretilen saha gözlemleri ile kirletici ölçüm sonuçlarının değerlendirilmesindeki kullanılabilirliğinin araştırılmasıdır. Çalışma TÜBİTAK tarafından desteklenen 115Y064 numaralı “Ergene Havzası Su Kalitesi Yönetimi İçin Kirletici Parmak İzine Bağlı Coğrafi Bilgi Sistemi Bazlı Karar Destek Sistemleri Geliştirilmesi” başlıklı projenin bir parçası olarak gerçekleştirilmiştir. Bu proje kapsamında Ergene Nehri’ne özgü hidrolik ve su kalitesi modelleri geliştirilmiş ve bu modeller ile Orman ve Su İşleri Bakanlığı’nın 2013 tarihli “Ergene, Akarçay, Gediz, Susurluk ve Sakarya Havzalarında Su Çerçeve Direktifi Kapsamında Su Kalitesi İzleme Projesi” bünyesinde toplanmış gözlem ve kirletici analiz sonuçları değerlendirilmiştir. Bu amaçla, saha çalışmalarının yapıldığı her bir mevsim temsil edilecek şekilde çalışan dört ayrı hidrolik ve su kalitesi modeli oluşturulmuştur. Bu modeller kapsamında, bor metalinin taşınımı çalışmaya konu olarak seçilmiştir. Matematiksel modelleme aracı olarak A.B.D. Çevre Koruma Ajansı (EPA) tarafından geliştirilmiş olan Storm Water Management Model (SWMM) kullanılmıştır. SWMM ile modelleme işlemine başlamadan önce çalışma sahası için gerekli olan verilerin tümü coğrafi bilgi sistemleri (CBS) ortamında derlenmiş ve Ergene Havzası’nı kapsayan bir sayısal yükseklik modeli oluşturulmuştur. Bu model kullanılarak havza sınırları, akış kolları ve kanal boy kesitleri belirlenmiştir. Kanalların hidrolik özellikleri gözlem verileri ve literatürde önerilen bazı temel varsayımlar kullanılarak belirlenmiştir. Bu aşamanın ardından her bir mevsime ait debi ve kirletici yükleri için mekânsal takip şemaları oluşturulmuştur. Bu şemalar kullanılarak farklı noktalardan akarsu ağına giren su ve kirletici miktarları belirlenmiştir. Bu süreçlerin ardından oluşturulan SWMM modelleri çalıştırılmış ve modellenen nehir kolları için debi ve konsantrasyon dağılımı haritaları üretilerek elde edilen sonuçlar değerlendirilmiştir. Oluşturulan modeller yardımı ile sınırlı sayıdaki gözlem verisi kullanılarak gözlem noktalarının dışında kalan akarsu kollarındaki debi ve konsantrasyon değerleri tahmin edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Ergene Nehri, hidrolik model, nehir suyu kalitesi, su kalitesi modeli, SWMM.
Uluslararası Kentsel Su Ve Atıksu Yönetimi Sempozyumu, (UKSAY 2018)

Suggestions

Nehir Suyu Kalitesi Gözlem Sonuçlarının Hidrolik ve Taşınım Modelleri Yardımıyla İncelenmesi
Tezyapar, İpek; Kargı, Pınar Gökçe; Mesta, Buket; Ayvaz, Mustafa Tamer; Göktaş, Recep Kaya; Kentel Erdoğan, Elçin; Tezel, Ulaş (2018-10-27)
Bu çalışmanın amacı, matematiksel modellerin nehir suyu kalitesi izleme çalışmaları kapsamında üretilen saha gözlemleri ile kirletici ölçüm sonuçlarının değerlendirilmesindeki kullanılabilirliğinin araştırılmasıdır. Çalışma TÜBİTAK tarafından desteklenen 115Y064 numaralı “Ergene Havzası Su Kalitesi Yönetimi İçin Kirletici Parmak İzine Bağlı Coğrafi Bilgi Sistemi Bazlı Karar Destek Sistemleri Geliştirilmesi” başlıklı projenin bir parçası olarak gerçekleştirilmiştir. Bu proje kapsamında Ergene Nehri’ne özgü h...
Nehir Suyu Kalitesi Gözlem Verileri Yardımıyla Kimyasal Kirleticilerin Nehir Deşarjlarının Belirlenmesi
Tezyapar, İpek; Ayvaz, Mustafa Tamer; Göktaş, Recep Kaya; Kargı, Pınar Gökçe; Kentel Erdoğan, Elçin; Mesta, Buket; Tezel, Ulaş (null; 2019-10-12)
Bu çalışma geniş havza alanına ve çok sayıda kirletici kaynağına sahip nehirler için kirletici deşarj verilerinin elde edilmesi sorununa bir çözüm sunmaktadır. Çalışma TÜBİTAK tarafından desteklenen 115Y064 numaralı “Ergene Havzası Su Kalitesi Yönetimi İçin Kirletici Parmak İzine Bağlı Coğrafi Bilgi Sistemi Bazlı Karar Destek Sistemleri Geliştirilmesi” başlıklı projenin bir parçası olarak gerçekleştirilmiştir. Bu proje kapsamında Ergene Nehri’ne özgü hidrolik ve su kalitesi modelleri geliştirilmiştir. Matem...
Kıyı geometrisi ile taban topografyasının kıyı ve kıta sahanlığı akımlarının yapısı ve girdap oluşumlarına etkisi
Özsoy, Emin(2000)
Bu proje'nin amacı, kıyısal akimlar dinamiğinin incelenmesi ve bu akımların topografya, kiyisal geometri, rüzgar gerilimi gibi çevre koşullarından nasıl etkilendiğinin belirlenmesidir. Anılan türden etkileşimler, küresel okyanus'u çevreleyen kıyısal bölgelerin pek çoğunda geçerlidir. Bu bölgelerdeki kıyısal akımların dinamiği çoğu kez menderesler, girdaplar ve puüsküller gibi, açık denizle ısı, tuzluluk, besin tuzları vbg özelliklerin alışverişini etkileyen yapılarca belirlenir. Bu araştırma projesinde çeşi...
Investigation of layout optimization for offshore wind farms and a case study for a region in Turkey
Kaya, Baran; Oğuz, Elif; Department of Civil Engineering (2022-2)
In this thesis, the focus was to develop an optimization tool by using mathematical layout optimization methods aiming to increase the energy capacity or reduce the cost of an offshore wind farm. For this purpose, two wind farm layout optimization (WFLO) models were developed using genetic algorithm (GA): model (a) minimizing the cost of power for variable turbine number, model (b) maximizing the power generation for fixed turbine number. Wind speed and wind direction were assumed constant. Therefore, unlik...
Kıyısal Sularda Su Kalitesi Parametrelerinin İzlenmesi ve Değerlendirilmesi
Burak, Zinet Selmin; Kıdeyş, Ahmet Erkan; Yıldırım, Pelin; Hapoğlu, Hale; Karasu Benli, Aysel Çağlan; Balas, Lale; Altındağ, Ahmet(2017-06-01)
Bu proje kapsamında kapalı kıyısal sularda fiziksel, kimyasal ve bakteriyolojik kalite parametrelerinin ölçümlenmesi, cografi bilgi sistemi(CBS) destekli internet üzerinden erisimli bir su kalitesi yönetimi veri sisteminin hazırlanması, kıyısal su kalitesinin sınıflandırılması ve trofik seviyesinin belirlenmesi çalısmaları yürütülmüstür. Çalısma alanı olarak Fethiye Iç Körfezi kıyısal suları seçilmistir. Fethiye Meteoroloji Istasyonundan temin edilen, 1970-2016 yılları arası saatlik rüzgâr verileri ve ECMWF...
Citation Formats
R. K. Göktaş et al., “Nehir suyu kalite gözlem sonuçlarının hidrolik ve taşınım modelleri yardımıyla incelenmesi,” presented at the Uluslararası Kentsel Su Ve Atıksu Yönetimi Sempozyumu, (UKSAY 2018), Denizli, Turkey, 2018, Accessed: 00, 2021. [Online]. Available: http://uksay.deski.gov.tr/.