Karadeniz Kıyılarında Deniz Kaynaklı Doğal Afetlerin Modellenmesi için Yeni Araçlar ve Risk Değerlendirmesi

Download
2016
Karadenizde, kapalı bir havza olmasına rağmen, aşırı şiddetli fırtınalar ve fırtınakabarmaları, tsunami, ender dalgalar ve hortumlar periyodik olarak görülmektedir. Ekstremfırtınaların frekansında son yıllarda artış olduğu düşünülmektedir. Projenin genel amacı, doğalafetlerle (tsunami, fırtınalar ve ender dalgalar) ilişkili olan uzun dönemli dalgaları modellemekve kıyıda yarattıkları etkileri yeni araçlar ve sayısal analiz teknikleri ile çalışılmış ve yeniyazılım ve araçlar üretilmiştir. Fırtına kabarmasının etkilerinin değerlendirilmesi ve analizedilmesi ile ilgili ulusal bir modelleme aracı yoktur. Projede, tarihteki ekstrem fırtına, tsunami,seyş ve ender dalga afetlerinin yazılı basında, raporlarda, ölçümlerde ve yerel gözlemlerdebulunan bilgiler kullanılarak incelenmiştir. Fırtına kabarmasının dinamikleri ve parametrelerinianaliz etmek için sayısal model geliştirilecek ve bu model bir modül olarak NAMI DANCEyazılımına entegre edilmiştir. Böylece, fırtına kabarmasından kaynaklı baskın alanlarınınkarakterleri ve dalgaların kıyı yapıları üzerine etkileri de NAMI DANCE yazılımıyla analizedilmiştir.İklim değişikliğinin, özellikle deniz seviyesi yükselmesinin ve Karadeniz sularındaki diğerperiyodik hareketlerin (basen rezonansı, gel-git, vd.) baskın alanlarındaki ve yapısal hasarlarüzerindeki etkileri deterministik senaryolar yardımıyla değerlendirilmiştir.Ortak kurumlar arasındaki işbirliği, ağ kurma ve bilgi değişimi, proje için güçlü bir odak olarakyer almıştır. Türk ve Rus araştırma ekiplerinin her ikisi de tsunami modelleme ve beraberçalışma konusunda diğer araştırma projelerinden gelen tecrübeyi paylaşmaktadır. Butecrübenin getirdiği avantajlar, benzeri bir takım çalışmasıyla fırtına kabarması modeligeliştirilmesi konusunda etkili olmuştur. Rus ekibinin Sahalin ve Kuril adalarındaki denizeilişkin afetler konusundaki deneyimleri, Türk ekibinin doğal afetlerle ilgili etki azaltıcı önlem vemücadele ölçütlerinin geliştirilmesi ve bu önerilerin, kıyı alanları yönetimi sistemlerimodellerine uygulanmasına yönelik tecrübeler de elde edilmiştir. Proje kapsamında Atmosferbasıncı ile dalga oluşumu için NAMI DANCE-P yeni model isimli oluşturulmuştur. Bundanbaşka SWAN, ADCISC ve NAMI DANCE modelleri kullanılarak Giresun?da etkili olan Eylül2014 ve Şubat 1999 fırtınalarına uygulanmış, sonuçlar gözlemlerle karşılaştırılmıştır.
Citation Formats
A. C. Yalçıner, I. Güler, A. Ergin, and G. Özyurt Tarakcıoğlu, “Karadeniz Kıyılarında Deniz Kaynaklı Doğal Afetlerin Modellenmesi için Yeni Araçlar ve Risk Değerlendirmesi,” 2016. Accessed: 00, 2020. [Online]. Available: https://app.trdizin.gov.tr/publication/project/detail/TVRneU9ETXo.